Preek/Lezing

Overzicht | Zoeken | Reeksen || Vorige | Volgende
Type Datum Spreker Thema opm
preek 2013-01-27 17:00:00
Kand. L. Solleveld ('s-Gravenzande)
What's in a name

Tekst: Schriftlezing: Geluid: Reeks:
Hos 12:4 Gen 32:24-30 Hos 12:1-7

Edit| EditReeks
Samenvatting:
1. Waarom Hosea Jakob opvoert
2. De betekenis van de naam Jakob
3. De betekenis van de naam Israël

Een aantal jaren geleden vroeg ik als schoolmeester aan kinderen of zij wisten wat hun naam betekende. Een jongen antwoordde: mijn naam betekent bedrieger. Hij zei het met een brede grijns. Wie geeft zijn kind nu de naam “bedrieger”? Een naam zegt niet alles. Met zo'n naam kun je een kind van God zijn. En je kunt Hanna heten: God is genadig en Gods genade naast je neerleggen. Judas betekent Godlover....Blijkbaar kiezen mensen wel voor Jakob en niet voor Judas. Blijkbaar speelt de persoon erachter een belangrijkere rol dan de letterlijke betekenis.

Jakob. Betekent dat eigenlijk wel “bedrieger”? Ik ben daar nog niet zo zeker van. Hosea 12:4.In onze tekst wordt de betekenis van de beide namen die Jakob droeg weergegeven. Jakob en Israël. Waarom voert de profeet Hosea Jakob hier op? Om duidelijk te maken dat zijn hoorders bepaald het goede voorbeeld van Jakob niet navolgen. Hij pakte zijn broer bij de hielen, zeggen de Statenvertaling, Herziene Statenvertaling en de King James. Dat is beter dan de Nieuwe Bijbelvertaling die vertaalt dat Jakob zijn broer bedroog. We gaan er eens goed naar kijken.

What's in a name?
1. Waarom Hosea Jakob opvoert.
Het gaat niet goed in Israël. In de eerste verzen tekent de profeet de dwaasheid van Israël, dat hier Efraïm genoemd wordt. Israël zoekt houvast in tijden van oorlog bij de omliggende volken. Het volk voedt zich met ijdele hoop op hulp van mensen. En niet alleen Efraïm, het noordelijke rijk,maar ook Juda is zijn God vergeten en zoekt zijn heil ergens anders.
Hosea is de eerste van alle schrijvende profeten geweest. Hij is lang profeet geweest, volgens de Joden maar liefst 90 jaar. Hij heeft de verwoesting van het rijk voorzegd die toen nog in verre nevelen gehuld lag. Daarna gaat Hosea Israël vergelijken met zijn stamvader Jakob. Niet in de zin van: het is natuurlijk geen wonder; Jakob jullie voorvader was immers net eender, een en al bedrog. Hosea belicht Jakob juist van een heel andere kant. Positief. Is dat opvoedkundig wel verantwoord? Op school gaat de juf het werk van de ene leerling toch ook niet vergelijken met het werk van de ander? Maar de Heere doet dat wel. Hij behoudt Zich dat recht voor.
Hij legt elke zondagmorgen ons leven langs de Wet. Maar dan worden we ook gewezen op de Heere Jezus die Zijn wet in Zijn binnenste heeft gedragen en volkomen heeft vervuld. Spiegel uzelf aan de wet en laat het u uitdrijven naar Christus. Hoe is het met u en jou? We zijn op weg naar de eeuwigheid. Hosea noemt twee eigenschappen van Jakob die het waard zijn om na te volgen. Die zitten verborgen in de namen.

2. Jakob wordt ons in Hosea 12 tot een voorbeeld gesteld. In zijn geboorte en in een gevecht van de engel bij Pniël. Izaäk en Rebekka hebben jarenlang uitgezien naar het beloofde kind. God had immers beloofd dat dat kind zou komen en dat zijn nageslacht vermenigvuldigd zou worden als de sterren van de hemel. In uw nageslacht zullen alle volken van de aarde gezegend worden. Wat een belofte.....maar na 20 jaar huwelijk hebben ze nog steeds geen kind. Hoewel de vervulling van Gods belofte zeker blijft, maar het lijkt alsof de belofte door Gods voorzienigheid wordt tegengesproken. Waarom? Opdat hun geloof beproefd wordt en hun geduld geoefend. Izaäk wachtte geduldig en greep niet op Gods belofte vooruit zoals zijn vader Abraham en zijn zoon Jakob later zou doen. Izaäk bad, samen met zijn vrouw Rebekka. Hoewel God hen een kind beloofd had, hebben ze er toch om gebeden. Gods beloften moeten ons aanzetten tot gebed! We moeten niet zo bidden in de hoop dat God ons zal horen, maar meer: het feit dàt God een hòrend God is, moet ons juist aanvuren tot gebed. We zongen vers 3 van psalm 17....Ik zet mijn treden in Uw spoor......Omdat U zult horen, daarom bid ik. Omdat U zult antwoorden o God, daarom bid ik. Bent u vanmorgen biddend begonnen? Of moest u zich haasten en vielen bidden en Bijbellezen in het water?
Wie Mij vroeg zoeken zullen Mij vinden....Ik kan altijd terecht bij God, omdat Hij hoort. Niet lang daarna is Rebekka in verwachting.
Rebekka voelt dat de kinderen in haar buik vechten. Ze brengt dat bij God en vraagt raad, misschien wel aan Melchizedek. En ze krijgt antwoord. De meerdere zal de mindere dienen....

Wanneer Rebekka haar kindje baart, wordt het vastgehouden door het tweede kindje. Izak en Rebekka hadden voor de geboorte nog geen naam bedacht zoals wij dat doen. Heel ongewoon,en anders dan bijv. bij Jezus, en bij Johannes. Hoe gaat dat dan? De eerste kwam te voorschijn. Rossig en behaard. Het betekent zoveel als volmaakt als een volwassen man. Daarna werd zijn broertje geboren, terwijl zijn handje de hiel van zijn broertje vasthoudt. Daarom betekent zijn naam “vasthouden”. ya'akov is toekomende tijd. Hij zal de hiel vasthouden. Hij zal vasthouden. Hij zal. Het is alsof het nog ongeboren jongetje zegt: ik hou die hiel vast, want ik wil de eerste zijn. In deze bijzondere naam is al merkbaar dat het Jakob te doen is om het eerstgeboorterecht en de zegen die daaraan verbonden is. Wat komt de naam van Jakob dan in een heerlijk licht te staan. Het voorbeeld van een jongen met een week en teer hart die van kindsbeen af niets anders wilde dan zijn God te zoeken. De Schriften onderzoeken die van Hem getuigen. Gaat daar ook uw hart naar uit?
Het eerste wat we van Jakob lezen is: hij werd een oprecht man en woonde in tenten. Sommigen uitleggers denken dat Jakob als kind veel bij Melchizedek op bezoek ging. Jakob ging graag naar catechisatie bij Melchizedek. Wie volharden zal tot het einde, die zal zalig worden. Voordat ik u in de moederschoot vormde, heb ik u gekend. Voor u uit de baarmoeder naar buiten kwam, heb Ik u geheiligd....Ik heb me heel vaak afgevraagd: hoe het toch komt dat men zo is gaan denken? Wie was de eerste die een verband legde tussen het vasthouden van de hiel en bedriegen? Dat was Esau. Gen. 27: 36 Esau zegt: hij heeft nu al twee keer zijn zin doorgedreven. Het is een vals spel van woorden. We moeten niet meedoen met het valse spel van Esau. Dit woordspel is een eigen leven gaan leiden. De oorspronkelijke betekenis van het werkwoord akov is vasthouden, geen bedriegen.
In Jeremia 17:9 staat: Arglistig is het hart, boven alles, ongeneeslijk is het, wie zal het kennen? Arglistig is hier de vertaling van het Hebreeuwse woord akov, halsstarrig is het hart. Maar dat is dus niet de oorspronkelijke betekenis. Maar Jakob heeft toch zijn broer bedrogen? Hij stelde voor om voor een bord soep zijn eerstgeboorterecht te verkopen. Hij laat zich hier niet van zijn beste kant zien, maar toch: is dit bedrog? We lezen later wel over Esau dat hij zijn eerstgeboorterecht verkocht. Esau verwierp de zegen en vond geen plaats van berouw....

3. Israël. Jakobs tweede naam. Gegeven toen hij bijna 100 jaar was. Waarom heeft Jakob de Heere niet losgelaten? Omdat God Jakob niet losliet. Ook Jakob is eigenzinnig geweest, toen hij zijn eerstgeboorterecht veilig en zeker wilde stellen. En toch: hebben Izaäk en Rebekka wel goed gehandeld toen Jakob zijn eigen vader en broer Esau bedroog? Nee. Het bedrog begon immers niet bij Jakob maar bij Izaäk en Esau en later komt Rebekka daar ook nog eens doorheen. Pas daarna doet Jakob mee, als laatste. Als Jakob daarna voor bedrieger wordt uitgemaakt, klinkt dat ongeloofwaardig. Ze waren immers alle vier fout en pleegden bedrog. Het heeft Jakob veel gekost, jaren van eenzame verbanning. Hij zag Rebekka nooit meer terug. En toch bleef bij Jakob het verlangen naar de zegeningen van het verbond. Uiteindelijk mondde dat uit op het gevecht bij de Jabbok met de Engel. Ik laat U niet los tenzij Gij mij zegent. Niet los, maar vasthoudend. Hij krijgt er nog een tweede naam bij, Israël. Wat een naam. Wat betekent Israël eigenlijk? Daar wordt verschillend over gedacht. Het is afgeleid van het Hebreeuwse werkwoord “zara”, strijden. Net als ya'akov is het ook een toekomende tijd. God zal strijden. Of laat God strijden. Die beide namen van Jakob staan niet tegenover elkaar, zoals ten onrechte wel wordt gesuggereerd, maar die eerste naam stuwt naar de tweede. Jakob: hij zal vasthouden, volharden.
God zal voor je strijden. Jij zult stil zijn. Arafat kon de naam Israël niet door zijn strot krijgen. Daarom vroeg de engel ook naar de naam van Jakob: om hem te laten uitzeggen dat hij is zoals zijn naam uitdrukt: vasthouder, volhouder. Nu krijgt hij er een tweede naam bij. Jakob, weet je wel waarom jij een vasthouder bent? Omdat God het met jou volhoudt. God houdt vast aan jou. Hij zal volharden. Omdat God het met jou volhoudt. Jakob is een strijder in het geloof. Omdat God voor jou strijdt.......

Letten wij er ook nog op dat Jakob die twee namen gewoon bleef behouden. Uw naam zal voortaan niet meer alleen Jakob genoemd worden. Op deze strijd zijn de woorden van Paulus van toepassing: Ik heb de goede strijd gestreden. Jakob zei op zijn sterfbed: op uw zaligheid wacht ik o Heere, als een volhouder en een strijder. Ik zal voor jou strijden, volhardend en jij zult stil zijn. God laat zijn Israël nooit en te nimmer los. Die belofte zet aan tot werkzaamheid. Tot gebed. Tot voorbede.

Letten we nog een keer op Jakobs belijdenis.Op uw zaligheid wacht ik o Heere. Dat zelfde zei Simeon toen hij de Heere Jezus in de armen hield. Op Uw zaligheid wacht ik o Heere. .Jakob is in het geloof gestorven en heeft de vervulling van de belofte niet verkregen, maar wel vanuit de verte gezien en beleden. Hij beleed een vreemdeling te zijn op aarde. Simeon heeft de belofte wel verkregen. Jakob is een volhouder. Als dat van u gezegd wordt, dan is dat omdat God het met u volhoudt en voor u strijdt. Volhard dan, tot het einde en u zult zalig worden!

Edit