Preek/Lezing

---

Type	Datum	Spreker	Thema	opm
preek	2007-06-03 17:00:00	ds. M.M. van Campen (Rotterdam-Zuid)		Voorber. H. Avondmaal

Tekst:	Schriftlezing:	Geluid:	Reeks:
AvondmaalsFormulier	Exo 12:1-13 Exo 12:21-28	2007-06-03.1713.mp3 (Preek, 16kPro, 4.7Mb) 2007-06-03T.171.mp3 (Hele dienst, 16kPro, 10.0Mb)	Avondmaalsformulier

Edit| EditReeks
Samenvatting:
Gedenkt en gelooft

De Avondmaalsvierder kijkt 5 richtingen op:

1.naar binnen: jezelf onderzoeken ter voorbereiding op het Heilig Avondmaal. Al het zuurdesem moest uit het huis voorafgaand aan het Pascha.
2.Je kijkt naar achteren: naar het volbrachte werk van Christus
3.Naar boven: naar de verheerlijkte Christus aan de rechterhand van Zijn vader
4.Rondom: naar je medegelovigen en ook naar de boze machten van de satan
5.Naar voren: totdat Hij komt.

Nu kijken we vooral naar achteren. We overdenken de eerste woorden van het Avondmaalsformulier. Er wordt gesproken over 3 symbolen: water, brood en wijn. Die tekenen zijn niet op zichzelf veel waard, maar hebben een betekenis. Ze wijzen op het werk van Christus. Het Avondmaal is afgeleid van het Joodsche Pascha, maar wijst op ons Paaslam dat geslacht is. Het was ter gedachtenis aan de verlossing uit Egypte, maar wijst nu op de verlossing van de zonde.
We staan stil bij de tekenen van brood en wijn. Het Woord van Christus dat erover uitgesproken wordt, maakt het bijzonder. Het Woord maakt het element tot sacrament. Het Brood wordt uitgebeeld en uitgedeeld. Symbolen worden cimbalen die uitbazuinen: zie het heil des Heeren. Alleen omdat Hij gezegd heeft: drinkt allen daaruit, en doe dit tot Mijn gedachtenis, daarom viert de kerk Avondmaal.

We overdenken het Avondmaalsformulier (vooral het eerste deel)
1.de indeling, de structuur
2.de instelling

In dit formulier gaat het over het hart van het Evangelie. Het verzoeningswerk van Christus. Het Avondmaalsformlulier is niet strijdhaftig getoonzet; het zet zich niet af tegen katholicisme of Lutheranisme, maar is getoonzet vanuit de Schrift. Olevianus heeft het gemaakt; hij zette er veel Bijbelteksten bij (die zijn uit onze versies verdwenen).

1. Het begint met een leerstellig gedeelte, daarna een liturgisch gedeelte. Het leerstellige deel bestaat uit 3 stukken: de Bijbelse inzetting, de zelfbeproeving en het doel van het Heilig Avondmaal.
Het liturgische deel bestaat ook uit 3 stukken: het gebed / smeking, de viering zelf en de dankzegging.
Het zit dus samenhangend in elkaar.


2.De inzetting van ”het Heilig Avondmaal”. De Bijbel spreekt over de breking des broods, de tafel des Heeren. Met Christus als gulle Gastheer. Met eerbied gesproken staat Hij zelf op het menu. Niet de dominee of kerkenraad nodigt, maar Christus. Wie nodigt hij uit: vrienden (Hooglied). Gelovigen. Niet: strijd om aan te gaan, maar strijd om in te gaan. Gaat in door de enge poort. Geen rem, maar een klem. Tussen belijdenis en avondmaal ligt de zelfbeproeving. Dat is nodig tegen zelfbedrog.
Aan de andere kant: de Meester is daar, Hij gebiedt en Hij roept. Als je blijft zitten zeg je: ik ken die Mens niet. Als er in jouw hart geen plaats is voor Jezus, denk je dan dat er aan de tafel wel plaats is voor jou?
In de tijd van de Hervorming sprak men ook over “het nachtmaal.” Andere namen zijn “de dis des verbonds”en een “heilig feestmaal” (Spurgeon).
Het Avondmaal wordt niet bediend, maar gevierd. Het is een liefdestafel. Aangericht voor overtreders, die gewassen zijn in het bloed van het Lam. Voor vijanden, die verwonderd zijn over de grote genade die hun ten deel gevallen is. Goede voorbereiding is nodig om het feest te laten slagen. Het Pascha werd ook voorbereid door de discipelen.

Het is een instelling van de Heere Jezus Christus, niet van de kerk. Geen uitvinding van mensen, maar een instelling van Christus. Probeer dan maar eens te blijven zitten!

“Geliefden in de Heere Jezus Christus” De gemeente wordt als het ware aangesproken in zijn beste deel: de gelovigen. Dan volgt het citaat uit 1 Korinthe 11. Het gebeurde in de laatste nacht voor Jezus' kruisdood. Ook in de Paasnacht. Het Joodse Pascha wordt vervuld in het door Christus ingestelde Avondmaal. Vervuld, maar niet vervangen. “Zo dikwijls als gij dit doet.......” in de begintijd van de christelijke gemeente werd het dagelijks gevierd. Later 1 keer per week, op de opstandingsdag. Calvijn wilde het ook wekelijks houden; maar de raad van Geneve koos voor 1 maal per maand. Later werd het eens per 3 maanden. Jezus zei: zo dikwijls. Niet: zo zeldzaam. In tijden van opwekking werd het Avondmaal vaker gevierd. Zo weinig mogelijk vieren is een smaad voor de gastheer!
Jezus gebruikte ongezuurd brood, matses. Ze hadden 4 bekers met wijn waaruit ze nipten. Twee bekers voor en 2 bekers na de maaltijd. Ter herinnering aan de belofte die God gaf in Exodus 6: 5.
De 3e beker werd de beker der dankzegging genoemd. Bij die beker zei Jezus: doe dat tot Mijn gedachtenis. Het lam werd niet alleen geslacht maar ook gegeten. Tussen 2 avonden moest het geslacht worden: om 3 uur 's middags. Dat is letterlijk vervuld. Het bloed van het Lam staat centraal. Omdat Hij zijn bloed gaf, ben ik gered. Leven op kosten van het Lam. Hoe weet ik dat de toorn van God mij straks niet zal treffen? Dan moet het bloed van het Lam aan de deurposten van ons hart gestreken zijn. Het is allemaal gebeurd; het Lam is geslacht, maar het bloed moet toegepast worden aan ons hart.
Geloof zonder vernieuwing van je hart is niet van God. Het Avondmaal is niet voor hooggelovigen, maar wel voor schapen die de herder kennen en volgen. Dat kunnen ook zwakgelovigen zijn. De discipelen snapten er nauwelijks wat van, en mochten toch Avondmaal vieren. Terwijl Jezus het voor hen uitbeeldt! Ze maakten nog ruzie over wie de meeste was! Ze wilden elkaars voeten niet wassen; ze vluchtten allen bij Jezus weg. Zo groot is de genade van God. Klein in zichzelf, maar toch: ze hebben de Heere Jezus lief. Elke keer hebben ze het weer verbruid en toch kunnen ze Hem niet missen en hebben ze nooit spijt dat ze Hem zijn gaan volgen. Waarschijnlijk was Judas wel bij het Pascha, maar niet bij het Avondmaal.

Achter de tekenen van brood en wijn is de Heere Jezus. Het is als een foto van Hem. Maar straks zal er geen foto meer nodig zijn, maar zal Hij er Zelf zijn!

Edit