Preek/Lezing

---

Type	Datum	Spreker	Thema	opm
preek	2008-02-03 17:00:00	ds. M.M. van Campen (Rotterdam-Zuid)

Tekst:	Schriftlezing:	Geluid:	Reeks:
Zondag 25 :65,66	Rom 10:1-21	2008-02-03.1713.mp3 (Preek, 16kPro, 5.8Mb) 2008-02-03C.175.mp3 (Hele dienst CD kwaliteit, 48kPro, 27.3Mb) 2008-02-03T.171.mp3 (Hele dienst, 16kPro, 10.3Mb)	Catechismus

Edit| EditReeks
Samenvatting:
Vanaf zondag 25 gaat de Heidelberger Catechismus over de sacramenten, Doop en Avondmaal. De Heidelberger Catechismus gaat daar uitgebreid op in. Dat is noodzakelijk. Want over de sacramenten is heel wat te doen geweest, vroeger maar ook nu. Veel onkunde en ook veel dwalingen. Zondag 25 is een algemene inleiding over de sacramenten. Ik zet als thema boven de preek:

planting en verzorging
1.wie het geloof werkt
2.hoe het geloof wordt versterkt

1. Wie het geloof werkt
In vraag 65 staat een mooie samenvatting van de vorige zondagen: alleen het geloof in Christus maakt ons Zijn weldaden deelachtig. In zondag 7 ging het over de onmisbaarheid van het geloof. Geloof is onmisbaar om zalig te worden. Daarna hebben we stilgestaan bij het wezen, de inhoud en het nut van het geloof. En nu dan de oorsprong van het geloof. Geloof is dus allerbelangrijkst. Daardoor word je zalig. Al zit je jaren in de kerk en bid je je knieën plat, maar als je niet gelooft, word je niet zalig. Wie niet gelooft, zal verdoemd worden. Geloof is dus erg belangrijk. Het geloof brengt ons niet gelijk in de hemel, maar verbindt ons eerst aan de Heere Jezus Christus. En daarna ook aan Zijn rijk. De persoon gaat voorop. Als we alleen maar de hel willen ontvluchten, maar het gaat ons niet om de Heere Jezus, dan hebben we hooguit een hondenliefde: het gaat dan om de brokken en niet om de baas. Of we hebben een hoerenliefde: het gaat om de opbrengst, om het geld. De blanke bruid gaat het om de Heere Jezus zelf. Hoe kom ik dan aan dat geloof? Van de heilige geest. Geloof is dus geen kwestie van aanleg. Als het er van jongs af aan al inzat, dan is het van jongsaf aan er al door de Heere in gelegd. Geen kind gelooft van zichzelf. Geen kwestie van opvoeding dus. Je kunt het als ouders je kinderen niet geven. Tot je smart moet je ontdekken dat als ze groter worden, dat jouw handen te kort zijn om ze als het ware aan het kruis vast te binden. Al zou je ze nog zo goed christelijk liefdevol met warmte en genegenheid opvoeden, maar dan is dat nog steeds geen garantie dat je kinderen godvrezend worden. Ook als je veel voor- of tegenspoed krijgt, zegt dat niks over of je wel of niet godvrezend wordt. Dus ook de omstandigheden brengen mij geen geloof. Het antwoord wijst niet naar binnen, niet naar de omstandigheden maar naar boven. Daar komt het vandaan. Ik hoop dat je hier van harte amen op mag zeggen. Geloof in de Heere Jezus en je zal behouden worden! Het is een opdracht. Niet alleen maar: veel bidden en veel de heilsmiddelen gebruiken en bidden om een nieuw hart. Als je dat alleen maar zegt breng je een arme boodschap. Ik zeg tegen je: Zie op de Middelaar en wordt behouden! Kom tot je Heiland en toef langer niet. Er staat dat de Heilige Geest het geloof “werkt”. Niet “wekt”. Het is er dus niet, maar het moet gewerkt worden. In het Latijn staat er: de Heilige Geest die het geloof in onze harten “ontsteekt”. Denk aan een vuur dat ontstoken wordt in je hart en dat door de sacramenten brandend gehouden wordt. De Heilige Geest kan een vonk over laten springen vanaf de kansel in uw hart. Zodat het van binnen gaat branden. Ingeplant in je hart. Niet ingedrukt in je gevoel, niet ingeprent in je hoofd. “Geloven dat moet je doen”, was ooit een motto van de EO-jongerendag. Daar heb ik niks mee. Geloof is niet iets wat je moet “doen”, maar het is een gave van God! Geloof is een gave van God, maar dat mag je pas zeggen als je het hebt! Dus niet om het op een afstand te houden zo van: het moet je gegeven worden. Zie op Hem en wordt behouden! Die Geest die moet het niet doen, maar die Geest die wìl het doen. Hij wil ons toeëigenen wat we in Christus hebben. Geen punt, maar een komma. God gebruikt middelen en mensen om het geloof in je hart te werken. Door de prediking van het woord gebeurt er die werking van de Heilige Geest in je hart. Niet achterover leunen, maar tegen de Heere aanleunen. De Heere geeft het Woord en de sacramenten. Door de genademiddelen van het Woord, de Doop en het Avondmaal wil de Heilige Geest de Middelaar in je hart openbaren. Je kunt er niet omheen. Als jij je aan de middelen onttrekt, gaat het mis. Als je geen levensmiddelen of geneesmiddelen tot je neemt als je ziek bent, dan gaat het mis. Ik vertrouw niet op die middelen en ik verwaarloos ze ook niet. Maar ik verwacht dat God mij door die middelen in het leven wil houden en genezing wil brengen. Dat Woord is het werktuig van de Geest. In de kerk gebeurt het vooral. Het is triest als je de samenkomsten voorbij loopt. Dan gebruik je de middelen niet. Als je van de dokter een recept krijgt, neem je dat trouw 2 of 3 keer per dag in en je verwacht dat het helpt. Als u nu naar de kerk gaat, verwacht u dan ook dat het helpt? Ga je dan met verwachting op? Verwacht je dat de Heere door die middelen in je hart zal werken? Misshcien zegt u: maar God kan toch ook op heel andere manieren werken? Door een goed gesprek , door een droom, een boek, etc. Dat kan God inderdaad. God kan alles. Hij bindt zich niet aan middelen. Maar wij zijn wel gebonden aan middelen. Deze middelen heeft de Heere aangewezen. Het Woord als een wagen die onze harten in rijdt, die ons meeneemt en ons bij Christus brengt. De Heilige Geest gebruikt het Woord om ons bij Jezus te brengen. Wij zeggen wel eens; je moet Wet en Evangelie brengen. Een goede dominee brengt beide, wordt wel gezegd. Ik snap wel hoe dat bedoeld wordt. Maar in deze zondag staat dat de Heilige Geest de verkondiging van het heilig Evangelie alleen gebruikt. In de Schrift staat: gaat heen en verkondigt het evangelie (niet: de wet!) aan alle creaturen. De wet heeft er wel velen overtuigd, maar nog nooit 1 bekeerd. Een rechtgetrouwe prediking wil u van de Sinaï weghalen en u bij Golgotha afleveren. De prediking moet je verwijzen naar de Redder en niet naar de Rechter. Denk aan het boek van Bunyan. Christen ging naar de Sinaï toe omdat hij zelf een zijpaadje insloeg en hij kreeg het daar zeer moeilijk. Had hij dat maar niet gedaan. Hij sloeg de verwijzing van de Evangelist om direct naar Golgotha te gaan, in de wind. Filippus verkondigde de kamerling eenvoudigweg het Evangelie. De knecht van God bracht de kamerling via het Woord van God bij de Zoon van God. De Geest legt het geloof dus als een mosterdzaadje in je hart.

2.Hoe het geloof versterkt wordt.
Dat geloof moet ook versterkt worden. Dat mosterdzaadje is nodig om belijdenis te kunnen doen. Maar dat plantje moet ook gaan groeien en versterkt en verstevigd worden en vrucht gaan geven. Dat ik een eikenboom der gerechtigheid mag worden en anderen tot zegen mag zijn. Wat zijn nu eigenlijk sacramenten? Het woord “sacrament” staat niet in de Bijbel. Het Latijnse woord betekent een “eed van trouw”, een krijgseed. Die een soldaat aflegde tegenover de keizer. En dat zit er ook wel een beetje in. Bij de Doop ontvang je het merk- en veldteken van Christus. Bij het Avondmaal krijg je proviand als soldaat van de grote Koning om het leven weer in te kunnen, achter de Koning. Calvijn was niet zo gelukkig met het woord sacrament. Hij zei: het lijkt nu net mijn eed van trouw aan Hem. Maar het gaat om Gods trouw aan mij! Hij verzegelt Zijn eigen belofte. Het zijn heilige, zichtbare tekenen en zegelen. Ingezet door God. Ze zijn door de Heere Jezus ingesteld, zou eigenlijk een betere formulering zijn. Om de belofte beter te begrijpen en vaster te vertrouwen de vergeving der zonden en het eeuwige leven. Het is zichtbaar. De Heere komt in de preek tot je door de oorpoort. Bij de Doop en het Avondmaal komt Hij ook door de oogpoort. Het Woord en de Doop en het Avondmaal zeggen eigenlijk allemaal hetzelfde. Alleen op een andere manier. Ik verkondig u: er is vergeving. Dat hoort u en dat leest u. Bij de Doop word ik gewezen door dat bloed waardoor er vergeving is. Bij het Heilig Avondmaal zie ik de wijn en ik proef dat, ik denk aan het bloed en aan het offer waardoor er vergeving van zonde is. Dat God een vergevend God is. Dat is een heilgeheim. Je ziet gewoon een beetje water en wat brood en wijn. Maar het geloof ziet er veel meer in. Ik zie als in een spiegel de rijkdom van Gods genade. Het is als een illustratie, een schilderij van Gods rijkdom in Christus. Je hoort en ziet het water kletteren. Misschien vraagt u zich af: is dat eigenlijk wel voor mij? Maar het Heilig Avondmaal is nu juist niet voor verzekerden, maar bedoeld om je van je twijfel te verlossen. Er zijn mensen die veel strijd hebben of ze nu wel of niet aan mogen gaan. Ze willen teer met de Heere leven en niet overal overheen lopen. Ze zouden wel graag in die spiegel willen kijken. Ik denk aan een klein meisje dat nog niet goed in de spiegel kan kijken, zelfs als ze op haar tenen gaat staan nog niet. Vader ziet het en tilt haar op. En dan ziet ze niet alleen zichzelf, maar vooral ook de lieve ogen van haar vader! De sacramenten als een spiegel. Een teken en een zegel. Een teken om je duidelijker te maken wat de Heere nu zegt. Zoals een leraar eerst een uitleg geeft en het daarna ook nog eens in een tekening laat zien wat hij bedoelt. De sacramenten zijn de tekeningen bij het Woord van God. Om het woord beter te verstaan. Sacramenten als een tekening. Denk aan de kinderbijbel. De tekst is de verkondiging en de plaatjes erbij, dat zijn de sacramenten.
Maar niet alleen een teken, ook een zegel. God daalt zo laag af. Vroeger werd een koninklijke wet verzegelt met een lakzegel als een bewijs van echtheid. Hij zet een dubbel zegel op Zijn belofte. Hij geeft een dubbel zegel aan Zijn woord. Opdat we de waarheid van het Evangelie des te beter zouden verstaan. Ik dacht er bij de voorbereiding over na:
De Heere zègt heerlijke dingen. Vervolgens beloòft Hij heerlijke dingen. Ten derde schrijft Hij het zwart op wit òp in de Bijbel. Vervolgens geeft Hij een èed erop: zo waarachtig als Ik leef, Ik heb geen lust aan uw dood maar aan uw leven! En dan zet Hij er óók nog een dubbel zegel op! Als je je dan nòg niet in Zijn armen laat vallen, dan ben je een aartsongelovige!
De Heere geeft dus een vijfvoudige bevestiging! Even zeker als dat kind besprenkeld wordt, even zeker was Ik de zonden af door Mijn bloed. Even zeker als dat je brood eet en wijn drinkt, zo zeker heb Ik mijn leven gegeven. De beloften van het Evangelie zijn gegeven, opgeschreven en verzegeld. De grond van Gods beloften is het kruis van Christus, het offer daaraan volbracht. Het sacrament is geen demonstratie van mijn geloof, maar een zekere illustratie van Gods belofte. Hij schenkt het uit genade. Zijn beloften als een gratis geschenk. Hij legt Christus in uw armen door de prediking van het Evangelie. En ik mag het uitdelen, verkondigen. Ik laat u niet alleen het brood zien, ik mag het niet alleen uitstallen maar ook echt in uw schoot leggen. Het ligt in je schoot , maar als je weigert het op te eten dan is het je eigen schuld omdat je het laat liggen. Doe je mond maar wijd open en dan zal ik hem vervullen. Ongeloof is: je hoofd afwenden en weigeren om die gratis gave te ontvangen. God heeft wat gratis aan je te schenken. Als je een groot geloof hebt, dan hou je beide handen op. En God zal ze helemaal vullen! Doe je mond maar wijd open! Al wat u ontbreekt, schenk Ik zo gij 't smeekt mild en overvloedig!

Edit